اولویت‌بندی عوامل مؤثر بر تأخیر در پروژه‌های ساخت و ساز در ایران

نوع مقاله : مقاله کامل پژوهشی

نویسندگان

1 گروه مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران

2 گروه مهندسی عمران، دانشکده مهندسی، دانشگاه خوارزمی

چکیده

یکی از عوامل رشد و توسعه اقتصادی جوامع، موفقیت در اجرای پروژه‌های عمرانی است. همه ساله بخش عمده­ای از سرمایه کشور به پروژه‌های عمرانی و زیربنایی اختصاص می­یابد و تعداد زیادی از این پروژه ­ها با تأخیر اجرا می­شوند. بررسی عوامل مؤثر بر تأخیر اجرای پروژه­ ها امری ضروری در راستای حذف این عوامل و اجرای به موقع پروژه­ های عمرانی است. در پژوهش حاضر پس از مرور جامع تحقیقات متعددی که به بررسی عوامل مؤثر بر تأخیر پروژه پرداخته ­اند، این عوامل در هفت گروه شامل کارفرما، مشاور، پیمانکار، مواد اولیه، نیروی کار، تجهیزات و سایر عوامل مورد بررسی قرار گرفته ­اند. سپس با استفاده از روش فرایند تحلیل سلسله مراتبی، عوامل مؤثر بر تأخیر پروژه­های ساخت و ساز اولویت­بندی شده­اند. نتایج نشان داد مشکلات مالی و تأخیر در پرداخت توسط کارفرما با وزن 12/0، ضعف مدارک فنی ارائه شده توسط مشاور با وزن 18/0، مشکلات مالی پیمانکار با وزن 15/0، تغییر نوع و مشخصات مواد در طول ساخت با وزن 53/0، عدم احساس مسئولیت نیروی کار با وزن 27/0 و نوسانات قیمت با وزن 24/0، مهم­ترین عوامل مؤثر بر طولانی شدن زمان اجرای پروژه­های ساخت­وساز در هر یک از هفت گروه مذکور می­باشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Prioritizing of Factors Affecting Delays in Construction Projects in Iran

نویسندگان [English]

  • Aliyeh Kazemi 1
  • Mohammad Hossein Kazemi 2
  • Ali Katebi 2
1 Department of Industrial Management, Faculty of Management, University of Tehran, Tehran, Iran
2 Department of Civil Engineering, Engineering Faculty, Kharazmi University, Tehran, Iran
چکیده [English]

Successful implementation of civil projects is one of the key factors for the economic development of each society. Every year, a major part of the country’s capital allocates to civil and infrastructure projects. Most of these projects are implemented with delay. Analyzing the factors affecting delays in these projects is essential with the aim of omitting the factors and timely implementation of the projects.
Over the years, professionals and researchers have investigated various aspects of delays. For example, causes of delay in large construction projects in Saudi Arabia were studied by Assaf and Al-Hejji (2006). Sweis et al. (2008) identified and classified causes of construction delays in residential projects in Jordan. Factors affecting delays in Indian construction projects were analyzed by Doloi et al. (2012). Aziz (2013) identified various factors causing delay in construction projects in Egypt. Delay causes of road construction projects in Egypt were explored by Aziz and Abdel-Hakam (2016). Arditi et al. (2017) studied the effect of organizational culture on delay in construction.
In this paper, after a revision of related researches and considering experts' opinions, different factors affecting projects delay in Iran are identified. Then the factors are prioritized by using the analytical hierarchy process (AHP).

کلیدواژه‌ها [English]

  • project management
  • construction projects
  • delay
  • analytical hierarchy process
احدی ح، سپاهی ع، "بررسی و تحلیل آماری علل تأخیـر در اجزای پروژه­های عمرانی ریلی و ارائه مدل برآورد خسارت اقتصادی تأخیـرات"، سومین کنفرانس بین­المللی پیشرفت­های اخیر در مهندسی راه­آهن، تهران، 1392.
احمدپور م، "بررسی و تحلیل آماری دلایل تأخیر در پروژه­های عمرانی کشور (مطالعه موردی پـروژه­های آبی استان مازندران)"، پایان­نامه کارشناسی­ارشد، دانشکده مهندسی عمران و محیط­زیست، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، 1385.
بابائی ح، حسینی م، "شناسایی علل تأخیر در اجرای 170 پروژه در ایران (لرستان، خراسان، کردستان، کرمانشاه، خوزستان و ...) و راهکارهای کاهـش آن"، دومین همایش بین­المللی ساخت، معماری و توسعه شهری، تبریز، 1393.
تقی­زاده ه، لاله ا، "بررسی علل تأخیر زمان اجرای پروژه­های عمرانی شهری با توجه به عوامـل پروژه"، علوم مدیریت، 1387، 5، 77-109.
راوند م، صلاحی ابهری م، "بررسی علل تأخیر در انجام پروشه­های صنعتی نفت و گاز شرکت ملّی مناطق نفت خیس جنوب"، مجله مدیریت صنعتی دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، 1390، 17، 43-57.
شاکری ا، اتحادی س، امیری ا، "بررسی علل طولانی شدن پروژه­ها و هزینه­های ناشی از آن و ارائه راهکارهای مناسب (با نگاهی بر پروژه­های اداره کل راه و شهرسازی استان گلستان)"، اولین کنفرانس ملّی مدیریت پروژه­های ساخت، مشهد، 1392.
شاکری ا، قربانـی ع، "مدیریت پروژه و شناخت علل عمده ادعاهای پیمانکاران پروژه­های عمرانی"، دومین کنفرانس بین­المللی مدیریت پروژه، تهران، 1384.
شاکری ا، کارآموزیان اح، امیری ا، "بررسی علل تأخیر پروژه­های عمرانی با رویکرد عدم تأمین مالی"، اولین کنفرانس ملّی مدیریت پروژه­های ساخت، بندرعباس، 1391.
صفوی س ع، شایانفر م، نصرآزادانی س م، اشتهاردیان ا، "بررسی علل تأخیر زمان اجرای پروژه­های عمرانی شهری با توجه به عوامل پروژه"، ششمین کنفرانس بین­المللی مدیریت پروژه، تهران، 1389.
عطافر ع، اقبالی م، "آسیب­شناسی عوامل مؤثر بر تأخیر در پروژه­های منطقة 3 عملیات انتقال گاز ایران"، مدیریت صنعتی، 1392، 5 (2)، 85-102.
مختاری بایع­کلایی م، آزادی ح ر، "شناسایی و تبیین موانع موجود در عدم تحویل به موقع پروژه­های بخش آب کشور (مطالعه موردی: شرکت آب منطقه­ای استان مازندران)"، فصل­نامه مدیریت، 1393، 36، 73-85.
مهرگان م ر، "پژوهش عملیاتی پیشرفته"، نشر کتاب دانشگاهی، چاپ اول، 1383.
Al-Hazim N, Abu Salem Z, Ahmad H, “Delay and Cost Overrun in Infrastructure Projects in Jordan”, Procedia Engineering, 2017, 182, 18-24.
Alzara M, Kashiwagi J, Kashiwagi D, Al-Tassan A, “Using PIPS to minimize causes of delay in Saudi Arabian construction projects: university case study”, Procedia Engineering, 2016, 145, 932-939.
Arditi D, Nayak S, Damci A, “Effect of organizational culture on delay in construction”, International Journal of Project Management, 2017, 35, 136-147.
Assaf SA, Al-Hejji S, “Causes of delay in large construction projects”, International Journal of Project Management, 2006, 24, 349-357.
Aziz RF, “Ranking of delay factors in construction projects after Egyptian revolution”, Alexandria Engineering Journal, 2013, 52, 387-406.
Aziz RF, Abdel-Hakam AA, “Exploring delay causes of road construction projects in Egypt”, Alexandria Engineering Journal, 2016, 55, 1515-1539.
Doloi H, Sawhney A, Iyer KC, Rentala S, “Analysing factors affecting delays in Indian construction projects”, International Journal of Project Management, 2012, 30, 479-489.
Elawi GSA, Algahtany M, Kashiwagi D, “Owners’ perspective of factors contributing to project delay: case studies of road and bridge projects in Saudi Arabia”, Procedia Engineering, 2016, 145, 1402-1409.
Fallahnejad MH, “Delay causes in Iran gas pipeline projects”, International Journal of Project Management, 2013, 31, 136-146.
Frimpong Y, Oluwoye J, Crawford L, “Causes of delay and cost overruns in construction of groundwater projects in a developing countries; Ghana as a case study”, International Journal of Project Management, 2003, 21, 321-326.
Gebrehiwet T, Luo H, “Analysis of Delay Impact on Construction Project Based on RII and Correlation Coefficient: Empirical Study”, Procedia Engineering, 2017, 196, 366-374.
Gluszak M, Lesniak A, “Construction delays in clients opinion-multivariate statistical analysis”, Procedia Engineering, 2015, 123, 182-189.
Hamzah N, Khoiry MA, Arshad I, Tawil NM, Che Ani AI, “Cause of Construction Delay-Theoretical Framework, Procedia Engineering”, 2011, 20, 490-495.
Marzouk MM, El-Rasas TI, “Analyzing delay causes in Egyptian construction projects”, Journal of Advanced Research, 2014, 5, 49-55.
Sweis G, Sweis R, Abu Hammad A, Shboul A, “Delays in construction projects: The case of Jordan”, International Journal of Project Management, 2008, 26, 665-674.